De regels van Spiderette
In het kort
Je speelt met één kaartspel van 52 kaarten, verdeeld over 7 kolommen en een trekstapel. Je legt een kaart op een kaart die één rang hoger is, ongeacht de kleur; een groep kan alleen worden verplaatst als alle kaarten dezelfde kleur hebben. Een volledige reeks van heer tot aas van dezelfde kleur wordt uit het spel verwijderd; je wint wanneer alle 4 reeksen zijn verwijderd.
De opstelling
Het spel telt 52 kaarten, één kaartspel. De app verdeelt ze over 7 kolommen van 1, 2, 3, 4, 5, 6 en 7 kaarten, van links naar rechts, samen 28 kaarten. Alleen de laatste kaart van elke kolom ligt open; de overige 21 liggen afgedekt. De resterende 24 kaarten vormen de trekstapel: 3 deelbeurten van 7 kaarten en daarna een laatste van 3 kaarten, dus 4 deelbeurten.
Het aantal kleuren, gekozen aan het begin van het spel, verandert de samenstelling van de 52 kaarten, nooit het aantal:
| Kleuren | In de app | Samenstelling |
|---|---|---|
| 1 | Makkelijk | 4 × 13 schoppen |
| 2 | Gemiddeld | 2 × 13 schoppen + 2 × 13 harten |
| 4 | Moeilijk | 1 × 13 schoppen + 1 × 13 harten + 1 × 13 ruiten + 1 × 13 klaveren |
Trekstapel: 24 kaarten, nog 4 deelbeurten; geen reeksen verwijderd. kolom 1: 0 afgedekt, daarna klaveren 4; kolom 2: 1 afgedekt, daarna klaverenaas; kolom 3: 2 afgedekt, daarna harten 10; kolom 4: 3 afgedekt, daarna ruitenvrouw; kolom 5: 4 afgedekt, daarna harten 3; kolom 6: 5 afgedekt, daarna schoppenaas; kolom 7: 6 afgedekt, daarna harten 5.
Een kaart neerleggen
Je mag een open kaart op de laatste kaart van een andere kolom leggen als die één rang hoger is, ongeacht de kleur: harten 9 op schoppen 10, een vrouw op een heer. De aas is de laagste kaart, de heer de hoogste: op een aas kun je niets leggen, en een heer kan alleen naar een lege kolom. Als de laatste kaart van een kolom wordt verplaatst, draait de afgedekte kaart eronder vanzelf om.
Een groep verplaatsen
Meerdere open kaarten kunnen samen worden verplaatst als hun rangen elkaar aflopend opvolgen, bijvoorbeeld 8, 7, 6, en ze allemaal dezelfde kleur hebben. Een groep met verschillende kleuren blijft liggen, ook als de rangen elkaar opvolgen: je moet die kaart voor kaart uit elkaar halen. Je legt de groep neer zoals een losse kaart: de eerste kaart moet op een kaart die één rang hoger is, of op een lege kolom.
De lege kolom
Op een lege kolom mag elke kaart of elke verplaatsbare groep worden gelegd, niet alleen een heer. Dit is de nuttigste plek in het spel: je kunt er een kaart opzijleggen om een andere bloot te leggen.
Het delen
Door op de trekstapel te tikken, leg je op elke kolom één open kaart, van de eerste tot en met de zevende. De app weigert dit zolang er een kolom leeg is: je moet daar eerst een kaart neerleggen. De eerste 3 deelbeurten leggen 7 kaarten neer; de laatste legt er slechts 3 neer, op kolommen 1 tot en met 3. Daarna is de trekstapel leeg.
De verwijderde reeksen
Als een kolom eindigt met de 13 kaarten van dezelfde kleur, van heer tot aas, allemaal open, verwijdert de app die reeks vanzelf uit het spel na de zet of deelbeurt waarmee de reeks is gevormd. De afgedekte kaart die eronder lag, draait om. Een reeks wordt alleen verwijderd als alle kaarten dezelfde kleur hebben.
Het einde van het spel
Het spel is gewonnen wanneer de 4 reeksen zijn verwijderd: er blijft geen enkele kaart over. De app herkent niet wanneer een spel vastzit: als geen enkele zet meer helpt, kun je zelf opnieuw beginnen of een nieuwe verdeling starten.
De varianten van de app
- 1, 2 of 4 kleuren (‘Makkelijk, Gemiddeld of Moeilijk’), aan het begin van een nieuwe partij. Met 1 kleur zijn er alleen schoppen, in vier exemplaren; met 4 kleuren is het een gewoon kaartspel.
- Spelcode: deze geeft het aantal kleuren en de schikking van de kaarten aan, bijvoorbeeld SD1-S1-AAAAABD voor een deling met 1 kleur.
De puntentelling
De partij begint met 500 punten. Elke verplaatsing en elke deelbeurt kost 1 punt; elke verwijderde reeks levert 100 punten op. De score heeft geen ondergrens: bij een heel lange partij kan die onder nul komen. De zettenteller telt verplaatsingen en deelbeurten; het verwijderen van een reeks is geen zet.
| Actie | Punten |
|---|---|
| Begin van het spel | 500 |
| Verplaatsing van een kaart of groep | -1 |
| Delen | -1 |
| Verwijderde reeks | +100 |
Voorbeeld: de partij op de pagina Voorbeelden wordt in 53 zetten gewonnen. De eindscore is 500 − 53 + 400 = 847 punten (4 reeksen × 100 = 400). Dit is de puntentelling van de app; andere versies van het spel tellen anders.
De bijzonderheden van de app
- Dubbelklikken (standaard ingeschakeld): de aangeraakte groep gaat naar de beste kolom, bij voorkeur naar dezelfde kleur, anders naar een lege kolom.
- Slepen en neerzetten; ‘Automatisch plaatsen’ (standaard uitgeschakeld) verplaatst de losgelaten kaart naar de beste plek.
- Plaatshulp: tijdens het slepen worden de mogelijke kolommen gemarkeerd. Interactieve regels: na een geweigerde zet herinnert de app je aan de regel.
- Ongedaan maken: de laatste 100 acties. De score en het aantal zetten worden hersteld naar de vorige stand; een verwijderde reeks komt terug wanneer de zet waarmee die is gevormd ongedaan wordt gemaakt.
- Geen hints of oplosser: de app geeft niet aan of een deling te winnen is.
Spiderette en Spider
Spiderette is de versie van Spider met één kaartspel. Wikipedia beschrijft die als volgt: één kaartspel en zeven kolommen van 1 tot 7 kaarten, de beginopstelling van Klondike. Spider speel je met twee kaartspellen, tien kolommen en acht te verwijderen reeksen; de toegestane zetten zijn hetzelfde. Zie de bronnen.